Υπάρχει μια σκηνή που παίζει σε επανάληψη: συμβαίνει κάτι βαρύ, το κλίμα φορτίζεται, στήνεται το αφήγημα «τώρα τελειώνουν» και η αντιπολίτευση φουλάρει προσδοκία. Μόνο που, στο τέλος, το «τέλος εποχής» δεν έρχεται. Και κάπου εκεί ξεκινά το πραγματικό πρόβλημα: αντί να χτίσει σοβαρή εναλλακτική, καταλήγει να κάνει διαρκές casting σωτήρων.
Όχι, η κυβέρνηση δεν είναι άτρωτη. Έχει φθορά, λάθη, ανοιχτά μέτωπα. Αλλά απέναντι δεν υπάρχει ένα ενιαίο, στιβαρό «προϊόν». Υπάρχουν κομμάτια. Και όταν δεν έχεις σχέδιο, μήνυμα και εκτέλεση, κάνεις πολιτική με… ελπίδες της εβδομάδας.
Το πρώτο μεγάλο σοκ δεν έφερε την ανατροπή
Η τραγωδία των Τεμπών άφησε πληγή, θυμό, δρόμους γεμάτους κόσμο και μια κοινωνία που ζητά απαντήσεις. Η κυβέρνηση πλήρωσε κόστος, και επικοινωνιακά και πολιτικά. Όμως η «πτώση» που πολλοί προεξόφλησαν δεν ήρθε. Κι αντί να δούμε ανασύνταξη και σοβαρή πρόταση διακυβέρνησης, είδαμε κάτι άλλο: μια διαρκή αναζήτηση του επόμενου γεγονότος που «θα τους ρίξει».
Το εξωτερικό στοίχημα
Ύστερα μπήκε στο παιχνίδι το σενάριο ότι «θα τους στριμώξει η διεθνής συγκυρία». Παίχτηκαν προσδοκίες πως μια αλλαγή ισορροπιών στις ΗΠΑ θα έφερνε πίεση στην Αθήνα. Μόνο που το πράγμα δεν πήγε εκεί. Η πραγματικότητα δουλεύει με συμφέροντα, συνεργασίες και συμφωνίες — όχι με ευχές αντιπολιτευτικών γραφείων. Και όταν το αφήγημα δεν κουμπώνει με την εξέλιξη, ξεφουσκώνει.
Το θεσμικό χαρτί
Ακολούθησε το «θα τους πάρει η μπάλα θεσμικά». Μεγάλος θόρυβος, μεγάλη προσμονή. Αλλά όταν μια υπόθεση δεν παράγει το ξεκάθαρο πολιτικό «τελειώσατε», το επικοινωνιακό καύσιμο τελειώνει γρήγορα. Και τότε η αντιπολίτευση κάνει αυτό που κάνει πάντα όταν δεν βγαίνει ο λογαριασμός: πηγαίνει στο επόμενο θέμα.
Τα σενάρια «ανατροπής από μέσα»
Μετά ήρθαν οι φήμες για κινήσεις, νέα κόμματα, εσωτερικές ρήξεις, πρόσωπα που «θα πάρουν κόσμο» και θα τινάξουν το σκηνικό στον αέρα. Μόνο που τέτοιες ιστορίες δεν δουλεύουν με κουβέντες. Θέλουν δυναμική, ρεύμα, κοινωνική ζήτηση. Αλλιώς είναι πολιτικό κουτσομπολιό με γραβάτα.
Η επιστροφή-φάντασμα
Κάπου εκεί μπήκε στο τραπέζι και το σενάριο της επιστροφής: ένα πολιτικό comeback ως «λύση ανάγκης» σε έναν χώρο που δυσκολεύεται να παράξει νέο ηγετικό αφήγημα. Μόνο που η κοινωνία δεν «ψωνίζει» δεύτερη φορά το ίδιο προϊόν, αν την πρώτη της έμεινε η απόδειξη στο χέρι. Υπάρχει μνήμη, υπάρχει εμπειρία, υπάρχει κόπωση.
Το τελευταίο μεγάλο στοίχημα: ένα σύμβολο να γίνει φορέας
Και τώρα, το πιο ευαίσθητο σημείο: η προσπάθεια να μετατραπεί ένα σύμβολο πένθους και διεκδίκησης σε πολιτικό «όχημα». Στην αρχή, η κοινωνία βλέπει ανθρώπους που ζητούν δικαιοσύνη και τους ακούει. Όταν όμως αρχίζει να συζητιέται «κίνημα–κόμμα–ψηφοδέλτια», αλλάζει το πλαίσιο. Μπαίνουν φίλτρα, μπαίνουν σκοπιμότητες, μπαίνει και η κλασική ελληνική ασθένεια: ήρωας σήμερα, στόχος αύριο.
Και τότε ξεκινά το γνώριμο παιχνίδι αποδόμησης: ταμπέλες, υπαινιγμοί, «ποιοι είναι από πίσω», «τι ατζέντα έχει», «προς τα πού γέρνει». Όχι απαραίτητα επειδή υπάρχει κάτι χειροπιαστό, αλλά επειδή όταν δεν μπορείς να ανταγωνιστείς έναν ισχυρό συμβολισμό, προσπαθείς να τον θολώσεις. Το αποτέλεσμα; Αντί για καθαρή πολιτική πρόταση, δημιουργείται σύγχυση και φθορά — και η συζήτηση φεύγει από το βασικό: την αλήθεια και τη δικαιοσύνη.
Το βασικό πρόβλημα: θέλουν «να φύγει» χωρίς να έχουν «να έρθει»
Εδώ είναι το ζουμί. Η αντιπολίτευση μοιάζει να δουλεύει με έναν και μόνο στόχο: «να φύγει ο Μητσοτάκης». ΟΚ. Αλλά το «και μετά;» παραμένει θολό. Δεν χτίζεις πλειοψηφία με αγανάκτηση, ούτε με εβδομαδιαία καμπάνια πανικού. Χτίζεις με καθαρή πρόταση, σοβαρή ομάδα, συνεκτικό μήνυμα και ικανότητα διακυβέρνησης.
Κι όταν αυτά δεν υπάρχουν, καταλήγεις να τρέχεις πίσω από πρόσωπα, γεγονότα και εξωτερικές εξελίξεις, μπας και γίνει κάτι που θα σε σώσει. Αυτό δεν είναι στρατηγική. Είναι αδιέξοδο.
Γιατί στο τέλος της ημέρας, ο κόσμος δεν ρωτά μόνο «ποιον δεν θέλω». Ρωτά και κάτι πιο σκληρό:
«Ποιος μπορεί; Και με τι σχέδιο;»
