Μαρίνα Βασιλικιά
Οκτώ χρόνια μετά την εκλογή του στην προεδρία της Γαλλίας, ο Εμανουέλ Μακρόν βρίσκεται αντιμέτωπος με ένα πολιτικό κλίμα διαρκούς αμφισβήτησης, μέσα στο οποίο η ιδέα της παραίτησής του — άλλοτε περιθωριακή — έχει μετατραπεί σε σχεδόν κανονικό θέμα της δημόσιας συζήτησης.
Η αποτυχημένη διάλυση της Εθνοσυνέλευσης το καλοκαίρι του 2024 αποτέλεσε το σημείο καμπής. Από την άκρα Αριστερά του Ζαν-Λικ Μελανσόν μέχρι τη συντηρητική Δεξιά και πρώην συνεργάτες του, όπως ο Εντουάρ Φιλίπ, όλο και περισσότερες φωνές αμφισβητούν ανοιχτά τη δυνατότητα του Μακρόν να κυβερνήσει υπό τις σημερινές συνθήκες.
Σύμφωνα με δημοσκόπηση του περασμένου Σεπτεμβρίου, σχεδόν δύο στους τρεις Γάλλους (64%) δηλώνουν ότι θα προτιμούσαν την παραίτηση του προέδρου, την ώρα που η χώρα βιώνει αλλεπάλληλες κυβερνητικές κρίσεις, ανατροπές κυβερνήσεων και απώλεια πολιτικής σταθερότητας.
Η ιδιαιτερότητα της δεύτερης θητείας του Μακρόν, όπως επισημαίνουν συνταγματολόγοι, είναι ότι κυβερνά χωρίς κοινοβουλευτική πλειοψηφία, γεγονός που αποδυναμώνει τη θεσμική του νομιμοποίηση και μετατρέπει κάθε πολιτικό επεισόδιο σε νέα δοκιμασία για την προεδρία του.
Η Γαλλία της Πέμπτης Δημοκρατίας γνώρισε μέχρι σήμερα μόνο μία προεδρική παραίτηση: εκείνη του Σαρλ ντε Γκωλ το 1969. Σήμερα, όμως, το ιστορικό αυτό προηγούμενο επιστρέφει διαρκώς στον δημόσιο διάλογο, τροφοδοτώντας τις πιέσεις προς τον Μακρόν.
Από την ανατροπή της κυβέρνησης Μπαρνιέ, μέχρι την αποτυχία της κυβέρνησης Μπαϊρού να διασφαλίσει ψήφο εμπιστοσύνης και την παραίτηση κορυφαίων υπουργών, κάθε νέα κρίση επαναφέρει το ίδιο ερώτημα: μπορεί ο Μακρόν να συνεχίσει να κυβερνά;
Η ακροδεξιά Εθνική Συσπείρωση, η Ανυπότακτη Γαλλία και πλέον και στελέχη της κεντροδεξιάς ζητούν είτε νέες προεδρικές εκλογές είτε την αποχώρηση του προέδρου. Μόνο οι Σοσιαλιστές επιμένουν ότι μια τέτοια εξέλιξη θα οδηγούσε σε μείζονα θεσμική αποσταθεροποίηση, προειδοποιώντας ότι οι θεσμοί υπάρχουν για να προστατεύουν τη σταθερότητα μέχρι τη λήξη της θητείας.
Το ερώτημα, ωστόσο, έχει πλέον περάσει από το περιθώριο στο κέντρο της πολιτικής ζωής:
όχι αν θα συζητηθεί η παραίτηση του Μακρόν — αλλά πότε και υπό ποιες συνθήκες.
