Η δημοσκόπηση δείχνει προβάδισμα αλλά τα λάθη εικόνας καίνε
Η κουβέντα για πρόωρες εκλογές ξαναφουντώνει, αλλά η πραγματικότητα σήμερα είναι καθαρή. Το κουμπί των εκλογών δεν πατιέται από φήμες. Πατιέται από ανάγκη. Και ανάγκη, αυτή τη στιγμή, δεν φαίνεται. Κάλπες τώρα δεν δείχνουν. Η κυβέρνηση έχει χρόνο, έχει κοινοβουλευτικό χώρο και κρατά προβάδισμα που παραμένει ουσιαστικό. Το ερώτημα δεν είναι αν «κυκλοφορούν» σενάρια. Το ερώτημα είναι αν υπάρχει λόγος να πατηθεί το κουμπί. Και σήμερα, λόγος δεν φαίνεται.
Η τελευταία εικόνα από τις μετρήσεις δείχνει σταθερή πρωτιά και απόσταση που δεν έχει σπάσει. Αυτό σημαίνει κάτι απλό. Η κυβέρνηση δεν πιέζεται να πάει σε εκλογές για να σωθεί. Μπορεί να επιλέξει να εξαντλήσει τον χρόνο της, όχι από αδράνεια, αλλά επειδή έχει το περιθώριο να δουλέψει πολιτικά, να κλείσει μέτωπα και να πάει με απολογισμό, όχι με νεύρα.
Όμως η πολιτική δεν είναι μόνο ποσοστά. Είναι και κλίμα. Και εδώ υπάρχει το κρίσιμο σημείο. Η κοινωνία είναι απαιτητική και πιεσμένη. Κρίνει την καθημερινότητα με αυστηρότητα. Ακρίβεια, εισόδημα, ενοίκια, δημόσιες υπηρεσίες, ασφάλεια, υγεία. Εκεί δεν περνούν δικαιολογίες. Και αυτό είναι που κάνει το προβάδισμα να μοιάζει με πλεονέκτημα, αλλά ταυτόχρονα να ανεβάζει τον πήχη.
Γι’ αυτό το ερώτημα «πάμε σε εκλογές» δεν απαντιέται μόνο με την αριθμητική της Βουλής ή με τις διαφορές στις δημοσκοπήσεις. Απαντιέται με το αν η κυβέρνηση μετατρέπει την πρωτιά σε κάτι πιο δύσκολο. Σε εμπιστοσύνη. Και η εμπιστοσύνη δεν χτίζεται με επικοινωνία. Χτίζεται με δικαιοσύνη, συνέπεια, αποτελεσματικότητα, κράτος που λειτουργεί και αποτέλεσμα που φαίνεται.
Τα λάθη εικόνας καίνε. Σε μια κοινωνία που είναι ήδη «στο κόκκινο», κάθε υπόνοια προνομιακής μεταχείρισης, κάθε θόρυβος γύρω από ρυθμίσεις που μοιάζουν να περνούν «από το παράθυρο», λειτουργεί σαν σπίρτο σε ξερόχορτο. Το πρόσφατο παράδειγμα με τη ρύθμιση για τη συνεπιμέλεια που πέρασε ως «άρθρο σφήνα» και συνδέθηκε πολιτικά με την περίπτωση Κεφαλογιάννη ήταν καμπανάκι. Όχι για να κριθεί μια προσωπική υπόθεση. Αλλά γιατί έδωσε πάτημα να χτιστεί, μέσα σε λίγες ώρες, η αίσθηση αδικίας. Και αυτό είναι πάντα πολιτικά επικίνδυνο.
Το μήνυμα είναι ξεκάθαρο. Δεν αρκεί να είσαι τυπικά σωστός. Πρέπει να είσαι θεσμικά καθαρός και να φαίνεσαι καθαρός. Να μη δίνεις κανένα δικαίωμα. Γιατί όταν η καθημερινότητα πονάει, η ανοχή σε «γκρίζες ζώνες» μηδενίζεται. Και όταν χαθεί το ηθικό πλεονέκτημα της σοβαρότητας, μετά δεν το ξανακερδίζεις με ωραία λόγια.
Το πιθανότερο σενάριο, λοιπόν, είναι ότι θα ζήσουμε παρατεταμένο προεκλογικό κλίμα χωρίς άμεση κάλπη. Περισσότερη ένταση, περισσότερη πόλωση, περισσότερα «δοκιμαστικά» σενάρια. Αυτό, όμως, δεν σημαίνει ότι η κάλπη είναι προ των πυλών. Για να πάμε όντως σε εκλογές νωρίτερα, χρειάζεται κάτι που να συμπιέσει τον χρόνο. Ένα σοβαρό θεσμικό ή κοινωνικό επεισόδιο που δεν μαζεύεται. Μια οικονομική πίεση που γίνεται ασφυκτική. Μια απότομη αλλαγή κλίματος που μετατρέπει το προβάδισμα σε ρίσκο.
Το συμπέρασμα είναι διπλό. Εκλογές τώρα δεν δείχνουν. Η κυβέρνηση κρατά το τιμόνι και οι μετρήσεις της δίνουν χώρο. Αλλά ο κόσμος δεν χαρίζει. Και ειδικά μετά από ιστορίες τύπου «άρθρο σφήνα» και την αναστάτωση που προκάλεσαν, το πολιτικό μάθημα είναι ένα. ΜΗΔΕΝ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ. ΜΗΔΕΝ ΠΑΡΑΤΡΑΓΟΥΔΑ. ΜΟΝΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ.