AMERICA FIRST
A decisive move for order and freedom: Maduro’s capture and Trump’s reset doctrine
Η είδηση προκάλεσε παγκόσμιο σοκ και έβαλε τη Βενεζουέλα στην κορυφή της διεθνούς ατζέντας. Ο Πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, ανακοίνωσε ότι αμερικανικές δυνάμεις πραγματοποίησαν αιφνιδιαστική επιχείρηση στη Βενεζουέλα και ότι ο Νικολάς Μαδούρο, μαζί με τη σύζυγό του, συνελήφθησαν από τις Ηνωμένες Πολιτείες και μεταφέρθηκαν εκτός χώρας. Από το πρώτο λεπτό, η Ουάσιγκτον επέλεξε να μιλήσει με τη γλώσσα της ισχύος και της ταχύτητας, όχι με τις κλασικές διπλωματικές υπεκφυγές.
ΤΙ ΑΚΡΙΒΩΣ ΑΝΑΚΟΙΝΩΘΗΚΕ ΚΑΙ ΤΙ ΣΗΜΑΙΝΕΙ
Η αμερικανική πλευρά παρουσίασε την ενέργεια ως επιχείρηση επιβολής του νόμου, συνδέοντάς την με βαριές κατηγορίες που εδώ και χρόνια συνοδεύουν τον Μαδούρο και το περιβάλλον του. Το μήνυμα ήταν ότι δεν πρόκειται για μια τυπική αλλαγή προσώπων, αλλά για προσπάθεια αποδόμησης ενός μοντέλου εξουσίας που, κατά την αμερικανική θέση, είχε μετατρέψει το κράτος σε μηχανισμό καταστολής, διαφθοράς και παράλληλων δικτύων. Με απλά ελληνικά, ο Τραμπ είπε ότι τελειώνει η ανοχή σε ένα καθεστώς που δεν λειτουργούσε ως κυβέρνηση, αλλά ως σύστημα.
AMERICA FIRST ΩΣ ΔΟΓΜΑ ΕΚΤΕΛΕΣΗΣ
Εδώ το America First δεν έμεινε σύνθημα. Έγινε εφαρμογή. Η λογική Τραμπ είναι ωμή και ξεκάθαρη. Όταν η Ουάσιγκτον κρίνει ότι ένα καθεστώς παράγει αστάθεια, εγκληματικές ροές και απειλές που ξεπερνούν τα σύνορα της χώρας του, δεν περιμένει. Παρεμβαίνει. Είναι ένα μοντέλο πολιτικής που χτίζεται πάνω σε τρεις λέξεις: ταχύτητα, αποφασιστικότητα, αποτέλεσμα. Αυτό ακριβώς έκανε τη συγκεκριμένη κίνηση τόσο “σκληρή” και ταυτόχρονα τόσο ισχυρή επικοινωνιακά.
ΓΙΑΤΙ Ο ΜΑΔΟΥΡΟ ΘΕΩΡΕΙΤΑΙ ΣΥΜΒΟΛΟ ΠΑΡΑΚΜΗΣ
Ο Μαδούρο δεν είναι απλώς ένας πολιτικός αντίπαλος της Ουάσιγκτον. Για μεγάλο μέρος της διεθνούς κοινής γνώμης έχει ταυτιστεί με ένα δικτατορικό καθεστώς που κατηγορείται για καταστολή, θεσμική διάβρωση, πολιτική βία και οικονομική καταστροφή. Η εικόνα του στο εξωτερικό δεν είναι εικόνα ηγέτη που ενώνει, αλλά εικόνα προσώπου που κλείδωσε τη χώρα σε απομόνωση, φόβο και φτώχεια. Με αυτή τη φήμη, ο Μαδούρο δεν έμοιαζε ποτέ με λύση. Έμοιαζε με το πρόβλημα.
Η ΟΠΤΙΚΗ ΤΗΣ ΟΥΑΣΙΓΚΤΟΝ ΚΑΙ ΤΟ ΑΦΗΓΗΜΑ ΤΗΣ ΑΠΕΛΕΥΘΕΡΩΣΗΣ
Η οπτική της Ουάσιγκτον είναι ότι η μέθοδος μπορεί να ήταν ανορθόδοξη, αλλά ο στόχος ήταν να σπάσει ένα κλειδωμένο σύστημα εξουσίας που δεν έπεφτε με δηλώσεις και ψηφίσματα. Για τους υποστηρικτές της αμερικανικής κίνησης, αυτό είναι η αρχή μιας απελευθέρωσης. Όχι με ρομαντισμούς, αλλά με reset. Η λογική είναι ότι μια χώρα δεν βγαίνει από την απομόνωση όταν ο ίδιος μηχανισμός παραμένει στο τιμόνι. Βγαίνει όταν αλλάζει ο μηχανισμός.
ΤΟ ΚΡΙΣΙΜΟ KPI ΕΙΝΑΙ Η ΕΠΟΜΕΝΗ ΜΕΡΑ
Το δύσκολο κομμάτι δεν είναι η επιχείρηση. Είναι το μετά. Αν η Βενεζουέλα μείνει σε κενό εξουσίας, το ρίσκο είναι προφανές: χάος, συγκρούσεις, νέο κύμα βίας. Αν όμως υπάρξει οργανωμένη μετάβαση, τότε μιλάμε για πιθανή ιστορική στροφή. Η επιτυχία θα κριθεί σε πρακτικά δεδομένα. Ασφάλεια για τους πολίτες, λειτουργία υπηρεσιών, αποκατάσταση βασικής τάξης, καθαρός ορίζοντας για πολιτική μετάβαση και, τελικά, μια διαδικασία που θα οδηγεί σε νομιμοποιημένη διακυβέρνηση. Αυτά είναι τα μετρήσιμα. Όχι τα χειροκροτήματα.
Ο ΑΝΤΙΛΟΓΟΣ ΥΠΑΡΧΕΙ ΑΛΛΑ Η ΑΜΕΡΙΚΗ ΠΑΙΡΝΕΙ ΤΗΝ ΕΥΘΥΝΗ
Υπάρχει διεθνής κριτική και ερωτήματα για το πλαίσιο της επιχείρησης, για τα όρια μιας παρέμβασης σε κυρίαρχο κράτος και για το προηγούμενο που δημιουργείται. Αυτά είναι πραγματικά ζητήματα και δεν κρύβονται κάτω από το χαλί. Η διαφορά εδώ είναι ότι ο Τραμπ δεν κρύφτηκε. Ανέλαβε ιδιοκτησία της απόφασης. Και αυτό, για το ακροατήριό του, είναι στοιχείο ηγεσίας: δεν μεταθέτει την ευθύνη, δεν μιλάει με ασάφεια, δεν αποφεύγει το κόστος.
ΓΙΑΤΙ ΑΥΤΟ ΑΦΟΡΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΕΥΡΩΠΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ
Η Βενεζουέλα είναι ενεργειακός παράγοντας και κάθε μεγάλη αλλαγή εκεί επηρεάζει ισορροπίες και αγορές. Αλλά υπάρχει και κάτι βαθύτερο. Όταν οι μεγάλες δυνάμεις κινούνται με σκληρό τρόπο, ο κόσμος γίνεται πιο απρόβλεπτος. Για την Ελλάδα, αυτό δεν είναι θεωρία. Είναι υπενθύμιση ότι η ισχύς, οι συμμαχίες και η στρατηγική καθαρότητα δεν είναι πολυτέλεια. Είναι ασφάλεια.
ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ
Ο Τραμπ παίζει σε άλλο γήπεδο. Δεν ήρθε για να περιγράψει την πραγματικότητα. Ήρθε για να την ανατρέψει. Η σύλληψη του Μαδούρο, όπως ανακοινώθηκε, συμπυκνώνει τη φιλοσοφία του: μηδενική ανοχή σε δικτάτορες και εγκληματικά καθεστώτα, επιστροφή στην τάξη με πράξεις και όχι με ευχές, και America First ως επιχειρησιακή γραμμή. Αν η επόμενη μέρα στη Βενεζουέλα οδηγήσει σε σταθερή μετάβαση και πραγματική ανακούφιση του λαού, τότε αυτή η ενέργεια δεν θα μείνει ως ένα “σκληρό επεισόδιο”. Θα μείνει ως η στιγμή που μια χώρα βρήκε διέξοδο, επειδή κάποιος έκοψε τον γόρδιο δεσμό.