Η Κυβέρνηση και το Υπουργείο Παιδείας ανοίγουν έναν θεσμικό και οργανωμένο εθνικό διάλογο γύρω από το ζήτημα του Εθνικού Απολυτηρίου, επιλέγοντας μια διαδικασία χωρίς αιφνιδιασμούς και χωρίς προειλημμένες αποφάσεις. Βασικός στόχος είναι να ξεπεραστεί το μοντέλο του «όλα σε μία στιγμή», διατηρώντας παράλληλα ακέραιη την αξιοπιστία και την ποιότητα των Πανελλαδικών Εξετάσεων.
Στο επίκεντρο βρίσκεται η ανάγκη να διαμορφωθεί ένα σύστημα που θα είναι αξιόπιστο, δίκαιο και κοινωνικά αποδεκτό, με την αξιοπιστία να αποτελεί τον θεμέλιο λίθο κάθε σχεδιασμού. Ο διάλογος έχει ξεκάθαρα όρια, καθώς αφορά αποκλειστικά το Λύκειο και το Εθνικό Απολυτήριο, ενώ στηρίζεται σε πραγματικά δεδομένα, διεθνείς πρακτικές, την εμπειρία της σχολικής ζωής και τις απαιτήσεις του μέλλοντος.
Όπως υπογραμμίζεται, δεν πρόκειται για μια κλειστή τεχνική συζήτηση ούτε για προαναγγελία νομοσχεδίου, αλλά για μια διαδικασία που ξεκινά θέτοντας ερωτήματα, αρχές και προϋποθέσεις, πριν καταλήξει σε τελικές αποφάσεις.
Σε ό,τι αφορά τις Πανελλαδικές Εξετάσεις, ξεκαθαρίζεται ότι δεν καταργούνται και δεν αλλάζει τίποτα στο παρόν στάδιο. Οι όποιες μεταρρυθμίσεις δεν αφορούν τους μαθητές που φοιτούν σήμερα στο Λύκειο ούτε όσους βρίσκονται στη Γ΄ Γυμνασίου. Ο πρώτος πιθανός χρονικός ορίζοντας εφαρμογής τοποθετείται στην Α΄ Λυκείου, κατά το σχολικό έτος 2027–2028.
Ο διάλογος επικεντρώνεται στην ενίσχυση της αξίας του Λυκείου και του Εθνικού Απολυτηρίου, χωρίς καμία πρόθεση να αυξηθεί η εξεταστική πίεση στους μαθητές.
Στον πυρήνα της μεταρρύθμισης βρίσκονται κρίσιμα ζητήματα όπως η αξιοπιστία του τίτλου του Λυκείου, η δικαιοσύνη και η συγκρισιμότητα των αποτελεσμάτων, η μείωση της εξετασιοκεντρικής πίεσης χωρίς υποβάθμιση της ποιότητας, η κοινωνική αποδοχή πριν την εφαρμογή και η θέσπιση ισχυρών δικλείδων απέναντι στον πληθωρισμό βαθμών.
Ο Εθνικός Διάλογος διεξάγεται με τη συμμετοχή ανεξάρτητης επιτροπής επιστημόνων, πανεπιστημιακών εγνωσμένου κύρους, που θα αναλάβουν τον επιστημονικό συντονισμό και τη σύνθεση των συμπερασμάτων. Παράλληλα συμμετέχουν το ΙΕΠ, εκπαιδευτικοί, στελέχη της εκπαίδευσης, Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα, κοινοβουλευτικά κόμματα, θεσμικοί φορείς, κοινωνικοί εταίροι, καθώς και μαθητές και γονείς, σε μια ανοιχτή και συμμετοχική διαδικασία.
Η δομή του διαλόγου στηρίζεται σε πέντε βασικούς πυλώνες: το Εκπαιδευτικό Περιεχόμενο, τη Σχολική Ζωή, την Επιμόρφωση και Επαγγελματική Ανάπτυξη Εκπαιδευτικών, τις Υποδομές και τη Διακυβέρνηση. Θα λειτουργήσουν θεματικές ομάδες εργασίας, περιφερειακά fora και ψηφιακή πλατφόρμα διαβούλευσης ώστε να ενισχυθεί η συμμετοχή.
Το χρονοδιάγραμμα προβλέπει ότι ο διάλογος ξεκινά μέσα στον τρέχοντα μήνα, με θεματικές συζητήσεις την άνοιξη του 2026. Από τον Ιούλιο έως τον Σεπτέμβριο 2026 θα πραγματοποιηθεί δημόσια διαβούλευση πάνω σε Κείμενο Θέσεων, ενώ η τελική Έκθεση και ο χάρτης εφαρμογής με πιλοτικές φάσεις αναμένονται τον Οκτώβριο 2026.
Μετά τη χθεσινή σύσκεψη στο Μέγαρο Μαξίμου, η Υπουργός Παιδείας Σοφία Ζαχαράκη τόνισε: «Η Παιδεία είναι εθνική υπόθεση και απαιτεί θεσμική συνέχεια… με έναν καθαρό στόχο: η Ελλάδα να αποκτήσει ένα ανθεκτικό, αξιόπιστο και διεθνώς αναγνωρίσιμο απολυτήριο, που να αποτυπώνει πραγματική μάθηση και να δίνει ίσες ευκαιρίες σε όλα τα παιδιά».
