Επιμέλεια-Μαρίνα Βασιλικιά
Κλιμάκιο ειδικών του Υπουργείου Πολιτισμού μεταβαίνει στη Γάνδη για να ελέγξει από κοντά τις φωτογραφίες που απεικονίζουν τους 200 αντιστασιακούς οι οποίοι εκτελέστηκαν από τις ναζιστικές δυνάμεις στην Καισαριανή. Παράλληλα, τίθεται το ερώτημα αν το άλμπουμ Γερμανού αξιωματικού από το οποίο προέρχονται περιλαμβάνει και άλλο υλικό.
Ο Πρόεδρος της Βουλής Νικήτας Κακλαμάνης αναμένεται να ζητήσει από τη Διάσκεψη των Προέδρων εξουσιοδότηση ώστε να προχωρήσει ο έλεγχος γνησιότητας των φωτογραφιών. Την ίδια στιγμή, ο Βέλγος συλλέκτης που απέσυρε τη δημοπρασία από το eBay δηλώνει ότι ο ίδιος θα αποφασίσει για τον τελικό αποδέκτη τους. Η νομική τους τύχη θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από το αν χαρακτηριστούν τεκμήρια πολέμου — κάτι που θα απαγόρευε την εμπορική τους διακίνηση και θα ενίσχυε τη διεκδίκησή τους από το ελληνικό κράτος.
Οι εμπειρογνώμονες θα εξετάσουν την αυθεντικότητα, τη νομιμότητα προέλευσης και τη συνολική αξία της συλλογής. Η διαδικασία θεωρείται ιδιαίτερα σύνθετη, καθώς συνοδεύεται από σημαντικά νομικά εμπόδια.
Υπάρχει και άλλο υλικό;
Οι φωτογραφίες φέρονται να προέρχονται από άλμπουμ του Γερμανού υπολοχαγού Χέρμαν Χόιερ. Δεν είναι σαφές αν οι κληρονόμοι του διατήρησαν ολόκληρο το αρχείο ή αν υπάρχουν και άλλες λήψεις από την ίδια περίοδο. Ο σημερινός κάτοχος είναι γνωστός σε συλλεκτικούς κύκλους για διάθεση ιστορικών τεκμηρίων προς πώληση, γεγονός που ενισχύει την πιθανότητα ύπαρξης επιπλέον υλικού.
Εφόσον επιβεβαιωθεί η αυθεντικότητα, τα ντοκουμέντα καταγράφουν έγκλημα πολέμου και θεωρείται πιθανό κάποια από αυτά να μην έχουν δημοσιοποιηθεί ποτέ ή ακόμη και να έχουν καταστραφεί.
Κρίσιμος ο χαρακτηρισμός ως μνημείου
Το Κεντρικό Συμβούλιο Νεωτέρων Μνημείων εξετάζει τον χαρακτηρισμό των φωτογραφιών ως μνημείων, διαδικασία που αποτελεί βασική προϋπόθεση για την επίσημη διεκδίκησή τους από την Ελλάδα.
Παράλληλα, το Υπουργείο Πολιτισμού έχει ήδη κινήσει τις απαραίτητες ενέργειες για την απόκτησή τους. Το ΚΚΕ ανακοίνωσε ότι θα καταθέσει πρόταση ώστε, εφόσον επιστραφούν, να αποδοθούν σε δημόσιους φορείς — στο Μουσείο ΕΑΜικής Εθνικής Αντίστασης Καισαριανής, στον Δήμο Χαϊδαρίου και στο ίδιο το κόμμα — προκειμένου να είναι προσβάσιμα στην κοινωνία ως ιστορικά τεκμήρια μνήμης.
