Αλλαγές στο καθεστώς επιβολής προστίμων για εκπρόθεσμες φορολογικές δηλώσεις, από τις οποίες δεν προκύπτει φόρος προς πληρωμή, μπαίνουν στο τραπέζι του οικονομικού επιτελείου, έπειτα από παρέμβαση της Διαρκούς Επιτροπής για την αρωγή της φορολογικής πολιτικής του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών.
Στο επίκεντρο βρίσκονται τα πρόστιμα που φτάνουν έως και τα 500 ευρώ ανά παράβαση, ακόμη και όταν πρόκειται για μηδενικές ή πιστωτικές δηλώσεις ΦΠΑ. Η πρακτική αυτή έχει προκαλέσει έντονες αντιδράσεις στην αγορά, καθώς επιβάλλονται σημαντικές κυρώσεις χωρίς να υπάρχει φορολογική επιβάρυνση.
Η Επιτροπή, που λειτουργεί ως θεσμικός δίαυλος επικοινωνίας μεταξύ του Υπουργείου και των κοινωνικών φορέων για θέματα φορολογίας, ζητά να επανεξεταστεί το πλαίσιο με βάση την αρχή της αναλογικότητας. Όπως επισημαίνει, όταν δεν προκύπτει φόρος προς καταβολή, η επιβολή υψηλών προστίμων λόγω καθυστέρησης δεν ενισχύει τη φορολογική συμμόρφωση ούτε υπηρετεί το δημόσιο συμφέρον.
Τι ισχύει σήμερα
Με το ισχύον καθεστώς προβλέπεται πρόστιμο 250 ευρώ για επιχειρήσεις και επαγγελματίες με απλογραφικά βιβλία και 500 ευρώ για όσους τηρούν διπλογραφικό σύστημα, ακόμη και αν η εκπρόθεσμη δήλωση ΦΠΑ είναι μηδενική ή πιστωτική.
Έτσι, ένας επαγγελματίας που υποβάλλει εκπρόθεσμα μηδενική αρχική δήλωση ΦΠΑ επιβαρύνεται με 250 ευρώ, ενώ σε περίπτωση διπλογραφικών βιβλίων το πρόστιμο ανέρχεται στα 500 ευρώ.
Η ρύθμιση έχει οδηγήσει σε δεκάδες προσφυγές στη Διεύθυνση Επίλυσης Διαφορών, ενώ πολλές επιχειρήσεις αντιμετωπίζουν πρακτικές δυσκολίες, καθώς τα πρόστιμα επηρεάζουν τη δυνατότητα έκδοσης φορολογικής ενημερότητας.
Οι προτάσεις που εξετάζονται
Η Επιτροπή απέστειλε υπόμνημα προς την πολιτική ηγεσία του Υπουργείου και τον Διοικητή της ΑΑΔΕ, ζητώντας άμεση νομοθετική παρέμβαση.
Μεταξύ των προτάσεων περιλαμβάνονται:
-
Η πλήρης εξαίρεση των μηδενικών και πιστωτικών δηλώσεων από την επιβολή προστίμου.
-
Η θέσπιση ανώτατου ορίου σε περιπτώσεις πολλαπλών εκπρόθεσμων μηδενικών δηλώσεων.
-
Η μη επιβολή κύρωσης όταν ο φόρος που προκύπτει δεν υπερβαίνει τα 100 ευρώ.
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται και στο ζήτημα της αναδρομικότητας, καθώς επισημαίνεται ότι η εφαρμογή αυξημένων προστίμων για παρελθούσες χρήσεις δημιουργεί ζητήματα νομικής ασφάλειας και προβλεψιμότητας των φορολογικών υποχρεώσεων.
Οι τελικές αποφάσεις αναμένονται το προσεχές διάστημα, με στόχο την εξισορρόπηση της ανάγκης για συμμόρφωση και της αρχής της αναλογικότητας.