Σε τροχιά επίσημου θεσμικού διαλόγου εισέρχεται σήμερα η μεταρρύθμιση του Εθνικού Απολυτηρίου, με σύσκεψη υψηλού επιπέδου που πραγματοποιείται στις 12 το μεσημέρι στο Μέγαρο Μαξίμου, υπό την προεδρία του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη.
Στη συνάντηση συμμετέχουν ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Κωστής Χατζηδάκης και η υπουργός Παιδείας Σοφία Ζαχαράκη, σηματοδοτώντας την έναρξη μιας παρέμβασης που επανακαθορίζει τον ρόλο του Λυκείου και τη σύνδεσή του με την εισαγωγή στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση.
Το χρονοδιάγραμμα και ο στόχος της αλλαγής
Σύμφωνα με τον κυβερνητικό σχεδιασμό, το νέο σύστημα δεν θα εφαρμοστεί άμεσα. Θα αφορά τους μαθητές που θα φοιτήσουν στην Α’ Λυκείου το σχολικό έτος 2027-2028, ενώ η πλήρης εφαρμογή του τοποθετείται δύο χρόνια αργότερα.
Βασικός στόχος του υπουργείου Παιδείας είναι η αναβάθμιση του Λυκείου και η αποδέσμευσή του από τη μονοδιάστατη προετοιμασία για τις Πανελλαδικές Εξετάσεις. Όπως επισημαίνεται από κυβερνητικές πηγές, το σημερινό μοντέλο έχει μετατρέψει το σχολείο σε «προθάλαμο» του Πανεπιστημίου, με σημαντική οικονομική επιβάρυνση για τις οικογένειες λόγω της εκτεταμένης φροντιστηριακής υποστήριξης.
Εθνικό Σώμα Αξιολογητών και έλεγχος αξιοπιστίας
Κομβικό στοιχείο του νέου σχεδιασμού είναι η δημιουργία Εθνικού Σώματος Αξιολογητών, το οποίο θα στελεχωθεί από έμπειρους εκπαιδευτικούς της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης.
Οι ενδοσχολικές εξετάσεις θα διορθώνονται από τους διδάσκοντες, ωστόσο τα γραπτά θα ψηφιοποιούνται και θα ελέγχονται δειγματοληπτικά από εξωτερικούς αξιολογητές. Παρεμβάσεις θα προβλέπονται σε περιπτώσεις υπερβαθμολόγησης ή όταν η απόκλιση μεταξύ προφορικής και γραπτής βαθμολογίας υπερβαίνει τις πέντε μονάδες.
Τι προβλέπει το προσχέδιο για το Εθνικό Απολυτήριο
Το προσχέδιο που θα τεθεί σε δημόσια διαβούλευση περιλαμβάνει μεταξύ άλλων:
- Για την Α’ και Β’ Λυκείου, όλα τα θέματα των προαγωγικών εξετάσεων θα προκύπτουν με κλήρωση από την Τράπεζα Θεμάτων.
- Καταργείται η Ελάχιστη Βάση Εισαγωγής (ΕΒΕ).
- Θεσπίζεται βάση 10 στο Εθνικό Απολυτήριο ως προϋπόθεση για τη διεκδίκηση θέσης στα ΑΕΙ.
Ο γενικός μέσος όρος για την εισαγωγή στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση θα προκύπτει από τον βαθμό του Εθνικού Απολυτηρίου (20% Α’ Λυκείου, 30% Β’, 50% Γ’) και από ειδικές απολυτήριες εξετάσεις σε τέσσερα μαθήματα, ανά επιστημονικό πεδίο, σε πανελλαδικό επίπεδο. Οι συντελεστές βαρύτητας ανά μάθημα, όπως ορίζονται από τα πανεπιστημιακά τμήματα, θα συνεχίσουν να ισχύουν.
Παράλληλα, η πολιτική ηγεσία του υπουργείου Παιδείας θα ζητήσει από τα ΑΕΙ προτάσεις για την ενίσχυση του ρόλου τους στη διαδικασία εισαγωγής των φοιτητών.
Οι πέντε άξονες του νέου Λυκείου
Το Εθνικό Απολυτήριο εντάσσεται σε μια συνολική εκπαιδευτική στρατηγική που βασίζεται σε πέντε άξονες: το εκπαιδευτικό περιεχόμενο, τη σχολική ζωή, την επιμόρφωση των εκπαιδευτικών, τις σχολικές και ψηφιακές υποδομές και τη διακυβέρνηση του εκπαιδευτικού συστήματος με σαφείς ρόλους και λογοδοσία.
Επιτροπή Σοφών και αναζήτηση συναινέσεων
Καθοριστικό ρόλο στη διαμόρφωση των τελικών προτάσεων θα έχει η Επιτροπή Σοφών που προτίθεται να συστήσει η κυβέρνηση. Στόχος, σύμφωνα με τον πρωθυπουργό, είναι μέσα στους επόμενους έξι έως εννέα μήνες να παρουσιαστεί μια ολοκληρωμένη πρόταση με ευρύτερη πολιτική αποδοχή.
Το Εθνικό Απολυτήριο περιλαμβάνεται στις βασικές νομοθετικές προτεραιότητες της κυβέρνησης για το 2026 και αποτελεί ένα από τα κεντρικά στοιχήματα στον τομέα της Παιδείας.