Επιμέλεια-Μαρίνα Βασιλικιά
Ο ελληνικός υπερυπολογιστής «Δαίδαλος» περνά πλέον στο τελευταίο στάδιο πριν από την εγκατάστασή του στην Ελλάδα, σηματοδοτώντας μια κομβική στιγμή για την ερευνητική και τεχνολογική αναβάθμιση της χώρας.
Το σύστημα έχει ήδη συναρμολογηθεί πλήρως στο εργοστάσιο της Hewlett Packard Enterprise (HPE) στην Τσεχία και βρίσκεται σε φάση εντατικών τεχνικών ελέγχων, ώστε να διασφαλιστεί η σταθερότητα και η απόδοσή του πριν από τη μεταφορά του στο Τεχνολογικό Πολιτιστικό Πάρκο Λαυρίου του Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο (ΕΜΠ), όπου θα εγκατασταθεί μέσα στο καλοκαίρι του 2026.
Υπερσύγχρονη τεχνολογία με 2.000+ superchips
Ο «Δαίδαλος» αποτελεί μια σύνθετη κατασκευή ειδικών cabinets με απευθείας υδρόψυξη και υψηλές απαιτήσεις ισχύος. Ενσωματώνει περισσότερα από 2.000 superchips NVIDIA Grace Hopper (GH200), σχεδιασμένα για απαιτητικές εφαρμογές τεχνητής νοημοσύνης μεγάλης κλίμακας.
Με βάση τις έως τώρα μετρήσεις, η υπολογιστική του ισχύς αναμένεται να ξεπεράσει τα 89·10¹⁵ FLOPS (διπλής ακρίβειας), επιτρέποντας την εκτέλεση υπολογιστικών προβλημάτων σε ώρες ή ημέρες που σε συμβατικά συστήματα θα απαιτούσαν εβδομάδες ή και μήνες.
Χρηματοδότηση και ευρωπαϊκή διάσταση
Η υλοποίηση του έργου προχωρά σε δύο φάσεις:
- Φάση Α: Χρηματοδότηση από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας και το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων, συνολικού ύψους 29,2 εκατ. ευρώ (με ΦΠΑ).
- Φάση Β: Αναβάθμιση με χρηματοδότηση από το EuroHPC Joint Undertaking, έως 12,68 εκατ. ευρώ (χωρίς ΦΠΑ).
Το έργο υλοποιείται υπό την αιγίδα του Εθνικό Δίκτυο Υποδομών Τεχνολογίας και Έρευνας (ΕΔΥΤΕ – GRNET), με στόχο τη δημιουργία μιας ολοκληρωμένης υποδομής που δεν περιορίζεται μόνο στη «μηχανή», αλλά επεκτείνεται σε ένα πλήρες οικοσύστημα υπηρεσιών.
Ο ρόλος του AI Factory «Pharos»
Ο «Δαίδαλος» θα αποτελέσει τον πυρήνα του AI Factory «Pharos», μιας δομής που θα παρέχει το απαραίτητο service layer: κανόνες πρόσβασης, τεχνική υποστήριξη, εργαλεία, διαχείριση δεδομένων και εξειδικευμένη τεχνογνωσία.
Στόχος είναι να καταστεί η υπερυπολογιστική ισχύς προσβάσιμη σε πανεπιστήμια, ερευνητικά κέντρα, νεοφυείς επιχειρήσεις, μικρομεσαίες εταιρείες και δημόσιους φορείς, διευκολύνοντας την ανάπτυξη εφαρμογών σε τομείς όπως η υγεία, η ενέργεια, το περιβάλλον και οι δημόσιες υπηρεσίες.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στη διαχείριση ευαίσθητων δεδομένων, την ανωνυμοποίηση και τη δημιουργία «AI-ready» συνόλων δεδομένων, μειώνοντας τα τεχνικά και οικονομικά εμπόδια για την ελληνική καινοτομία.
Δηλώσεις Παπαστεργίου: «Στρατηγική επένδυση εθνικής σημασίας»
Ο υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης Δημήτρης Παπαστεργίου χαρακτήρισε τον «Δαίδαλο» στρατηγική επένδυση που τοποθετεί την Ελλάδα στον «σκληρό πυρήνα» της ευρωπαϊκής υπολογιστικής ισχύος.
Όπως τόνισε, η χώρα δεν μπορεί να παραμένει απλός καταναλωτής τεχνολογίας, αλλά οφείλει να παράγει γνώση και εφαρμογές υψηλής προστιθέμενης αξίας. Ο υπερυπολογιστής, σημείωσε, ενισχύει την ψηφιακή κυριαρχία της Ελλάδας και δημιουργεί τις προϋποθέσεις για μια οικονομία γνώσης και τεχνολογίας με ενεργό ρόλο στο ευρωπαϊκό οικοσύστημα τεχνητής νοημοσύνης.
Χρονοδιάγραμμα και προκλήσεις
Η εγκατάσταση στο Λαύριο προγραμματίζεται για το καλοκαίρι του 2026, ενώ η πλήρης επιχειρησιακή λειτουργία και η παροχή υπηρεσιών μέσω του Pharos αναμένονται το φθινόπωρο του ίδιου έτους.
Παρά τα σημαντικά οφέλη, το εγχείρημα συνοδεύεται από προκλήσεις, όπως η διαχείριση της υψηλής ενεργειακής κατανάλωσης, οι απαιτήσεις ψύξης και η ανάγκη εξειδικευμένου ανθρώπινου δυναμικού. Η μακροπρόθεσμη βιωσιμότητα θα εξαρτηθεί από την αποτελεσματική αξιοποίηση της υποδομής και την προσέλκυση συνεργασιών και καινοτόμων έργων.
Ο «Δαίδαλος» φιλοδοξεί να καταστήσει το ΕΜΠ και το Λαύριο περιφερειακό κόμβο υπερυπολογιστικής ισχύος στη Νοτιοανατολική Ευρώπη, αναβαθμίζοντας ουσιαστικά τη θέση της Ελλάδας στον ευρωπαϊκό τεχνολογικό χάρτη.
