Νέα σημαντική χρηματοδότηση ύψους 143 εκατ. ευρώ εξασφάλισε η Ελλάδα μέσω του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου για την προγραμματική περίοδο 2021 έως 2028, μετά την υπογραφή του σχετικού Μνημονίου Κατανόησης με τις Δότριες Χώρες, τη Νορβηγία, την Ισλανδία και το Λιχτενστάιν.
Τη συμφωνία υπέγραψε ο αναπληρωτής υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Νίκος Παπαθανάσης, παρουσία της πρέσβη της Νορβηγίας στην Ελλάδα Harriet E. Berg.
Η νέα αυτή χρηματοδότηση στοχεύει στην ενίσχυση της ανθεκτικότητας της χώρας απέναντι σε σύγχρονες προκλήσεις, όπως οι γεωπολιτικές εξελίξεις, η ενεργειακή κρίση και η κλιματική αλλαγή, ενώ ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην ισότητα των φύλων και την ψηφιακή μετάβαση.
Οι πόροι κατανέμονται σε βασικούς τομείς πολιτικής. Στην προστασία και τη δικαιοσύνη κατευθύνονται 51 εκατ. ευρώ, με έμφαση στη διαχείριση του ασύλου, τη στήριξη ασυνόδευτων ανηλίκων και την αντιμετώπιση της ενδοοικογενειακής βίας. Για την τοπική ανάπτυξη προβλέπονται 26,1 εκατ. ευρώ, με στόχο τη βιωσιμότητα και την ενίσχυση ευάλωτων κοινωνικών ομάδων και μικρών δήμων. Άλλα 26 εκατ. ευρώ διοχετεύονται στην πράσινη μετάβαση, ενώ 24,8 εκατ. ευρώ προορίζονται για πράσινη καινοτομία και επιχειρηματικότητα, με έμφαση στις νεοφυείς επιχειρήσεις και τη γυναικεία επιχειρηματικότητα.
Παράλληλα, 14,4 εκατ. ευρώ κατευθύνονται στο Ταμείο Κοινωνίας των Πολιτών για την ενίσχυση του κράτους δικαίου, ενώ 7 εκατ. ευρώ θα διατεθούν για την αντιμετώπιση των συνεπειών του πολέμου στην Ουκρανία στην Ελλάδα.
Ο Νίκος Παπαθανάσης δήλωσε: «Με νέο προϋπολογισμό €143 εκατ. ο Ευρωπαϊκός Οικονομικός Χώρος λειτουργεί συμπληρωματικά προς τα υπόλοιπα χρηματοδοτικά εργαλεία, ενισχύοντας ένα συνεκτικό πλέγμα χρηματοδότησης με κοινό στόχο τη βιώσιμη ανάπτυξη και την κοινωνική συνοχή. Οι παρεμβάσεις στην πράσινη μετάβαση, την καινοτομία, την προστασία των ευάλωτων πολιτών και την τοπική ανάπτυξη δημιουργούν απτές ευκαιρίες για τις τοπικές κοινωνίες. Επενδύουμε σε πολιτικές που ενισχύουν τους νέους ανθρώπους, δημιουργώντας συνεχώς προοπτικές απασχόλησης και εξέλιξης στον τόπο τους, ώστε να μπορούν να σχεδιάζουν το μέλλον τους στη χώρα τους με ασφάλεια και προοπτική».
Από την πλευρά της, η Harriet E. Berg υπογράμμισε: «Σε έναν απρόβλεπτο κόσμο με προκλήσεις στην ενεργειακή ασφάλεια, τις κλιματικές επιπτώσεις στη Μεσόγειο και τις πιέσεις στους δημοκρατικούς θεσμούς, η διεθνής συνεργασία είναι καθοριστική. Μέσω των EEA Grants, η Νορβηγία επιβεβαιώνει τη δέσμευσή της ως στενός σύμμαχος της Ευρώπης. Επενδύουμε στους ανθρώπους και τους θεσμούς για μια ισχυρή, δημοκρατική, πράσινη και ανθεκτική Ευρώπη».
Η γενική γραμματέας ΕΣΠΑ Βασιλική Παντελοπούλου σημείωσε: «Η ολοκλήρωση των διαπραγματεύσεων για τη νέα προγραμματική περίοδο 2021–2028 του Χρηματοδοτικού Μηχανισμού του ΕΟΧ αποτελεί ένα σημαντικό στρατηγικό ορόσημο για τη χώρα μας. Με συνολικό προϋπολογισμό €143 εκατ., η Ελλάδα διασφαλίζει νέους πόρους υψηλής προστιθέμενης αξίας, κατευθύνοντάς τους σε στοχευμένες παρεμβάσεις για την πράσινη μετάβαση, την προστασία των ευάλωτων ομάδων, την καινοτομία και την τοπική ανάπτυξη. Παράλληλα, ενισχύεται ουσιαστικά η διμερής συνεργασία με τις τρεις Δότριες Χώρες, δημιουργώντας σταθερές βάσεις ανταλλαγής τεχνογνωσίας και κοινής δράσης».
Η προετοιμασία των προγραμμάτων ξεκινά στις 21 Μαρτίου 2026, ενώ η υλοποίηση των έργων θα ολοκληρωθεί έως το τέλος του 2031.