Στις Βρυξέλλες συνεδριάζει σήμερα το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, με τους ηγέτες της Ευρωπαϊκή Ένωση να καλούνται να διαχειριστούν τις έντονες γεωπολιτικές και οικονομικές πιέσεις που προκαλεί η κρίση στη Μέση Ανατολή και ο πόλεμος στο Ιράν, δίνοντας έμφαση κυρίως στην ενέργεια και τον συντονισμό των δράσεων.
Στην ατζέντα περιλαμβάνονται επίσης ο πόλεμος στην Ουκρανία, ζητήματα ανταγωνιστικότητας, ο ευρωπαϊκός προϋπολογισμός των επόμενων ετών, καθώς και θέματα άμυνας, ασφάλειας και μετανάστευσης. Στόχος του προέδρου του Συμβουλίου, Αντόνιο Κόστα, είναι η ολοκλήρωση των εργασιών μέσα σε μία ημέρα, εφόσον το επιτρέψουν οι διαπραγματεύσεις.
Κεντρική θέση στις συζητήσεις κατέχει η συνεχιζόμενη σύγκρουση στην Ουκρανία, που διανύει ήδη το πέμπτο έτος της. Οι ηγέτες θα ενημερωθούν μέσω τηλεδιάσκεψης από τον Βολοντίμιρ Ζελένσκι και αναμένεται να επαναλάβουν τη στήριξή τους προς το Κίεβο, διατηρώντας την πίεση προς τη Ρωσία μέχρι να ανοίξει ο δρόμος για ουσιαστικές διαπραγματεύσεις.
Ωστόσο, η ενότητα των 27 δοκιμάζεται από το ζήτημα της οικονομικής ενίσχυσης ύψους 90 δισ. ευρώ προς την Ουκρανία. Ο πρωθυπουργός της Ουγγαρία, Βίκτορ Όρμπαν, συνεχίζει να μπλοκάρει την εκταμίευση της πρώτης δόσης, ζητώντας την αποκατάσταση της ροής ρωσικού πετρελαίου μέσω του αγωγού Ντρούζμπα.
Παράλληλα, η κλιμάκωση στη Μέση Ανατολή απασχολεί έντονα τη Σύνοδο. Οι ηγέτες αναμένεται να εκφράσουν σοβαρή ανησυχία για τις εξελίξεις στο Ιράν και την ευρύτερη περιοχή, καλώντας σε «άμεση αποκλιμάκωση, αυτοσυγκράτηση και πλήρη σεβασμό του διεθνούς δικαίου». Στο τραπέζι βρίσκεται και η κατάσταση σε Λίβανο, Γάζα και Δυτική Όχθη, παρουσία του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ, Αντόνιο Γκουτέρες.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην ασφάλεια της ναυσιπλοΐας και στην προστασία κρίσιμων θαλάσσιων διαδρομών όπως το Στενό του Ορμούζ, ενώ εξετάζεται η ενίσχυση των ευρωπαϊκών ναυτικών αποστολών ASPIDES και ATALANTA.
Στο πεδίο της οικονομίας και της ενέργειας, οι ηγέτες καλούνται να βρουν κοινό βηματισμό απέναντι στην άνοδο των τιμών. Ο Αντόνιο Κόστα υπογραμμίζει ότι «μαζί, πρέπει να προσδιορίσουμε τα μέσα που πρέπει να κινητοποιήσουμε για να διασφαλίσουμε μια έγκαιρη, συντονισμένη και αποτελεσματική αντίδραση, που θα προστατεύει τους πολίτες και τις εταιρείες μας».
Από την πλευρά της, η πρόεδρος της Ευρωπαϊκή Επιτροπή, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, τονίζει ότι η Ευρώπη συνεχίζει να πληρώνει το «τίμημα της εξάρτησής της» από τα ορυκτά καύσιμα. Μεταξύ των επιλογών που εξετάζονται είναι πλαφόν στο φυσικό αέριο, αναδιανομή υπερκερδών και προσωρινή χαλάρωση των κανόνων κρατικών ενισχύσεων, με την προϋπόθεση ότι τα μέτρα θα είναι στοχευμένα και προσωρινά.
Παρά τις διαφορετικές προσεγγίσεις μεταξύ των κρατών μελών, η Σύνοδος αναμένεται να δώσει πολιτική κατεύθυνση για άμεσες λύσεις που θα συγκρατήσουν το ενεργειακό κόστος και θα ενισχύσουν την ανθεκτικότητα της ευρωπαϊκής οικονομίας.
Στο ίδιο πλαίσιο, προχωρούν οι συζητήσεις για το νέο πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο 2028 έως 2034, που θεωρείται κρίσιμο για τη μελλοντική ανάπτυξη και ανταγωνιστικότητα της Ένωσης, καθώς και για την ενίσχυση της στρατηγικής αυτονομίας της στον τομέα της άμυνας.
Τέλος, οι ηγέτες θα εξετάσουν και την πρόοδο στη μεταναστευτική πολιτική, ενώ στην οικονομική διάσταση της Συνόδου θα συμβάλουν με τις αναλύσεις τους η πρόεδρος της Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, Κριστίν Λαγκάρντ, και ο πρόεδρος του Eurogroup, Κυριάκος Πιερρακάκης.
