Πιλοτικό πρόγραμμα οικονομικής ενίσχυσης επαγγελματιών αλιέων για τη συλλογή λαγοκέφαλων στις ελληνικές θάλασσες επεξεργάζεται το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, στο πλαίσιο ενός ευρύτερου σχεδίου αντιμετώπισης της εξάπλωσης του επικίνδυνου εισβολικού είδους.
Η πρωτοβουλία προβλέπει τη χορήγηση οικονομικού κινήτρου σε παράκτιους αλιείς που θα συμμετέχουν σε στοχευμένη αλιεία λαγοκέφαλων, με στόχο τη μείωση του πληθυσμού τους σε περιοχές όπου το πρόβλημα εμφανίζεται εντονότερο.
Το σχέδιο περιλαμβάνει παράλληλα επιστημονική παρακολούθηση του φαινομένου, καταγραφή των αλιευμάτων, χαρτογράφηση των περιοχών αναπαραγωγής, συνεργασία με ερευνητικά ιδρύματα και αξιοποίηση ψηφιακών εργαλείων για την αποτελεσματικότερη διαχείριση του προβλήματος.
Οι αρμόδιες αρχές εξετάζουν επίσης την εμπειρία άλλων χωρών της Ανατολικής Μεσογείου, με χαρακτηριστικό παράδειγμα την Κύπρο, όπου αντίστοιχα προγράμματα έχουν συμβάλει στον περιορισμό των επιπτώσεων του είδους στους αλιείς και στα θαλάσσια οικοσυστήματα.
Ο λαγοκέφαλος (Lagocephalus sceleratus) εμφανίστηκε στις ελληνικές θάλασσες το 2005 και έκτοτε εξαπλώθηκε κυρίως στο Αιγαίο, τα Δωδεκάνησα και την Κρήτη. Η είσοδός του στη Μεσόγειο πραγματοποιήθηκε μέσω της Διώρυγας του Σουέζ, στο πλαίσιο του φαινομένου που είναι γνωστό ως «λεσσεψιανή μετανάστευση».
Η ταχεία εξάπλωσή του αποδίδεται στην αύξηση της θερμοκρασίας των θαλάσσιων υδάτων, στην απουσία φυσικών θηρευτών και στη μεγάλη αναπαραγωγική του ικανότητα. Ως σαρκοφάγο είδος, επηρεάζει σημαντικά τη θαλάσσια βιοποικιλότητα, καθώς ανταγωνίζεται και θηρεύει άλλα ψάρια και θαλάσσιους οργανισμούς.
Παράλληλα, προκαλεί σοβαρές ζημιές στον αλιευτικό εξοπλισμό, καταστρέφοντας δίχτυα, παραγάδια και αλιεύματα, γεγονός που επιβαρύνει οικονομικά τους επαγγελματίες ψαράδες, ιδιαίτερα στις νησιωτικές και παράκτιες περιοχές.
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί και η επικινδυνότητά του για τον άνθρωπο. Ο λαγοκέφαλος περιέχει τετροδοτοξίνη, μία εξαιρετικά ισχυρή νευροτοξίνη που δεν εξουδετερώνεται ούτε με το μαγείρεμα ούτε με την κατάψυξη. Για τον λόγο αυτό η κατανάλωσή του απαγορεύεται αυστηρά και οι αρμόδιες υπηρεσίες δίνουν έμφαση στην ενημέρωση πολιτών, αλιέων και επαγγελματιών του τουρισμού.
Η πιλοτική δράση αναμένεται να χρηματοδοτηθεί μέσω του Προγράμματος Αλιεία, Υδατοκαλλιέργεια και Θάλασσα (ΠΑΛΥΘ), ενώ το σχετικό σχέδιο έχει ήδη αποσταλεί στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή για έγκριση. Οι αρμόδιοι επισημαίνουν ότι η στοχευμένη αλιεία μπορεί να συμβάλει στον περιορισμό του προβλήματος, χωρίς όμως να αποτελεί από μόνη της οριστική λύση για την αντιμετώπιση του εισβολικού είδους.
