Νέα δυνατότητα αποκτά ο Εξωδικαστικός Μηχανισμός Ρύθμισης Οφειλών, καθώς πλέον μπορεί να λειτουργήσει και ως εργαλείο προστασίας της κύριας κατοικίας από τον πλειστηριασμό.
Η νέα ρύθμιση, που τέθηκε σε εφαρμογή από τις 21 Σεπτεμβρίου, δίνει σε φυσικά πρόσωπα με περισσότερα ακίνητα τη δυνατότητα να διαχωρίσουν την κύρια κατοικία τους από την υπόλοιπη περιουσία. Έτσι, μπορούν να διατηρήσουν το σπίτι τους, συναινώντας παράλληλα στη ρευστοποίηση άλλων ακινήτων, όπως εξοχικά, οικόπεδα ή αγροτεμάχια.
Προστασία της κύριας κατοικίας
Με τη νέα διαδικασία, η οφειλή που παραμένει προς ρύθμιση υπολογίζεται με βάση την αξία της κατοικίας που επιλέγει να διατηρήσει ο οφειλέτης. Η ρευστοποίηση των υπόλοιπων ακινήτων χρησιμοποιείται για την ικανοποίηση των πιστωτών και τη μείωση του συνολικού χρέους.
Αυτό μπορεί να οδηγήσει σε μικρότερη τελική οφειλή και, κατ’ επέκταση, σε χαμηλότερες μηνιαίες δόσεις σε σχέση με την τυπική ρύθμιση του Εξωδικαστικού.
Για παράδειγμα, σε συνολικές οφειλές 500.000 ευρώ, κύρια κατοικία αξίας 200.000 ευρώ και λοιπά ακίνητα συνολικής αξίας 200.000 ευρώ, ο οφειλέτης μπορεί να επιλέξει να κρατήσει την κύρια κατοικία και να διαθέσει τα υπόλοιπα ακίνητα για την αποπληρωμή μέρους των χρεών. Με αυτόν τον τρόπο, το ποσό που παραμένει προς ρύθμιση περιορίζεται στην αξία της κατοικίας, σύμφωνα με τους όρους της διαδικασίας.
Πώς γίνεται η διαδικασία
Κατά την υποβολή της αίτησης στην πλατφόρμα του Εξωδικαστικού, ο οφειλέτης μπορεί να δηλώσει ότι επιθυμεί την προστασία της κύριας κατοικίας του. Η επιλογή είναι προαιρετική και αφορά φυσικά πρόσωπα με περισσότερα από ένα ακίνητα.
Εφόσον η πρόταση γίνει αποδεκτή και υπογραφεί η σύμβαση αναδιάρθρωσης, η ρευστοποίηση των λοιπών ακινήτων εντάσσεται στους όρους της συμφωνίας. Παράλληλα, η κύρια κατοικία προστατεύεται από ενέργειες αναγκαστικής εκτέλεσης από τους πιστωτές που δεσμεύονται από τη ρύθμιση, όσο ο οφειλέτης τηρεί κανονικά τις υποχρεώσεις του.
Ποιοι μπορούν να ενταχθούν
Η νέα δυνατότητα αφορά κυρίως νοικοκυριά με «κόκκινα» δάνεια, αλλά και αυτοαπασχολούμενους ή επαγγελματίες με οφειλές που συνδέονται με την επιχειρηματική τους δραστηριότητα.
Ειδική πρόβλεψη υπάρχει και για όσους είχαν προηγούμενη ρύθμιση μέσω του Εξωδικαστικού, αλλά την έχασαν επειδή δεν κατάφεραν να ανταποκριθούν στις δόσεις. Για τη συγκεκριμένη κατηγορία προβλέπεται δυνατότητα νέας αίτησης για έξι μήνες από την έναρξη ισχύος της νέας ρύθμισης, δηλαδή έως τις 20 Μαρτίου 2027.
Δυνατότητα υπαγωγής προβλέπεται επίσης για οφειλέτες που είχαν προσφύγει στο παρελθόν στον νόμο Κατσέλη, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις και εφόσον δεν υπάρχει πλέον εκκρεμοδικία.
Τι ισχύει για όσους έχουν μόνο ένα ακίνητο
Όσοι διαθέτουν ως μοναδικό ακίνητο την κύρια κατοικία τους δεν μπορούν να κάνουν χρήση της συγκεκριμένης επιλογής ρευστοποίησης άλλων ακινήτων. Για αυτούς εξακολουθεί να ισχύει η κλασική διαδικασία του Εξωδικαστικού.
Παράλληλα, έχει διευρυνθεί η πρόσβαση στον Μηχανισμό, καθώς πλέον μπορούν να υποβάλουν αίτηση και οφειλέτες με συνολικά χρέη από 5.000 ευρώ, αντί του προηγούμενου ορίου των 10.000 ευρώ.
Η προστασία, ωστόσο, δεν είναι απόλυτη. Συνδέεται με την τήρηση της συμφωνίας και αφορά τους πιστωτές που συμμετέχουν και δεσμεύονται από αυτήν. Οφειλές προς τρίτους, οι οποίες δεν περιλαμβάνονται στη ρύθμιση, ενδέχεται να αντιμετωπίζονται ξεχωριστά, σύμφωνα με το ισχύον νομικό πλαίσιο.
