Την ανάγκη για μεγαλύτερη ευρωπαϊκή ευελιξία, προκειμένου τα κράτη-μέλη να μπορούν να στηρίζουν νοικοκυριά και επιχειρήσεις απέναντι στις επιπτώσεις του ενεργειακού πληθωρισμού, ανέδειξε ο Κυριάκος Μητσοτάκης στις κοινές δηλώσεις του με τον πρόεδρο της Λιθουανίας, Γκιτάνας Ναουσέντα, στο Μέγαρο Μαξίμου.
Ο πρωθυπουργός υπογράμμισε παράλληλα ότι η προστασία της κυριαρχίας και των κυριαρχικών δικαιωμάτων των κρατών της ΕΕ και του ΝΑΤΟ, ιδιαίτερα όσων βρίσκονται στην «πρώτη γραμμή», αποτελεί κοινή ευρωπαϊκή υπόθεση. Όπως ανέφερε, Ελλάδα και Λιθουανία αντιμετωπίζουν αντίστοιχες προκλήσεις ασφαλείας, ενώ η Αθήνα στηρίζει το Βίλνιους απέναντι στις υβριδικές απειλές.
Πρόσθετα έσοδα από τον ΦΠΑ και στήριξη της κοινωνίας
Ο κ. Μητσοτάκης ξεκαθάρισε ότι η δημοσιονομική σταθερότητα παραμένει αδιαπραγμάτευτη, ιδιαίτερα σε μια περίοδο αναταράξεων στις διεθνείς αγορές ομολόγων.
Όπως σημείωσε, ωστόσο, υπάρχει περιθώριο να εξεταστεί η αξιοποίηση πρόσθετων εσόδων από τον ΦΠΑ, εφόσον αυτά προκύπτουν αποκλειστικά από τον πληθωρισμό που προκαλείται από το αυξημένο ενεργειακό κόστος, ώστε να κατευθυνθούν σε προσωρινά και στοχευμένα μέτρα στήριξης.
«Χρειαζόμαστε μια λελογισμένη ευρωπαϊκή ευελιξία», ανέφερε χαρακτηριστικά, επισημαίνοντας ότι το ζήτημα συνδέεται με τους ευρωπαϊκούς δημοσιονομικούς κανόνες. Παράλληλα, υπενθύμισε ότι έχει ήδη ζητήσει από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή μια «άμεση και τολμηρή» κοινή ευρωπαϊκή απάντηση.
Νέα οικονομική στήριξη για τους αλιείς
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στους επαγγελματίες αλιείς, προαναγγέλλοντας ότι η κυβέρνηση εξετάζει πρόσθετη οικονομική βοήθεια για την αντιμετώπιση των προβλημάτων που αντιμετωπίζει ο κλάδος.
«Ξέρουμε ότι έχουμε ένα πρόβλημα με τους αλιείς μας. Εργαζόμαστε για το πώς θα το αντιμετωπίσουμε και πώς θα τους δώσουμε μια πρόσθετη οικονομική βοήθεια», δήλωσε, διευκρινίζοντας πάντως ότι οι διαθέσιμες δημοσιονομικές δυνατότητες δεν είναι απεριόριστες.
Το μήνυμα για το SAFE και οι αναφορές στην Τουρκία
Στο επίκεντρο βρέθηκε και η συμμετοχή τρίτων χωρών στα ευρωπαϊκά αμυντικά προγράμματα, με τον πρωθυπουργό να θέτει σαφείς προϋποθέσεις για την πρόσβαση σε ευρωπαϊκή χρηματοδότηση.
Χωρίς να κατονομάσει την Τουρκία, ο κ. Μητσοτάκης τόνισε ότι η συμμετοχή τρίτων χωρών σε προγράμματα όπως το SAFE δεν μπορεί να γίνεται χωρίς όρους.
«Για να ενταχθεί επομένως κάποιος στο SAFE ή σε αντίστοιχες ευρωπαϊκές πρωτοβουλίες, πρέπει πρώτα να σέβεται τα συμφέροντα ασφαλείας των κρατών-μελών, χωρίς αστερίσκους», ανέφερε.
Στο επίκεντρο η ευρωπαϊκή άμυνα
Ο πρωθυπουργός υποστήριξε ότι η άμυνα πρέπει να αντιμετωπίζεται ως ευρωπαϊκό κοινό αγαθό και τάχθηκε υπέρ της ουσιαστικής εφαρμογής της ρήτρας αμοιβαίας συνδρομής του άρθρου 42.7 της Συνθήκης της ΕΕ.
Αναφερόμενος στην Κύπρο, σημείωσε ότι η ευρωπαϊκή αλληλεγγύη θα πρέπει να αποκτήσει και επιχειρησιακή διάσταση, συμπληρωματικά προς το ΝΑΤΟ. Όπως είπε, η ενίσχυση της ευρωπαϊκής άμυνας θα αποτελέσει κεντρική προτεραιότητα της ελληνικής Προεδρίας.
Υβριδικές απειλές και ο παραλληλισμός με τον Έβρο
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης εξέφρασε την αλληλεγγύη της Ελλάδας προς τη Λιθουανία για τις υβριδικές επιθέσεις που, όπως ανέφερε, αντιμετωπίζει, ενώ συνέδεσε τις ανησυχίες του Βίλνιους για τη ρωσική απειλή με την ελληνική εμπειρία στον Έβρο.
«Οι μη εξουσιοδοτημένες διελεύσεις, οι δολιοφθορές, απειλούν πια ολόκληρη την Ευρώπη και απαιτούν μία συντονισμένη απάντηση», σημείωσε, αναφερόμενος στις προκλήσεις που αντιμετωπίζουν τα ανατολικά και νοτιοανατολικά σύνορα της Ευρώπης.
Υπενθύμισε, μάλιστα, τα γεγονότα στον Έβρο τον Μάρτιο του 2020, τονίζοντας ότι η Ελλάδα είχε βρεθεί τότε αντιμέτωπη με αντίστοιχη υβριδική πίεση και είχε στηρίξει τη Λιθουανία όταν βρέθηκε αντιμέτωπη με παρόμοια κατάσταση.
«Η συνοχή δεν είναι εχθρός της ανταγωνιστικότητας»
Σε ό,τι αφορά τον νέο Πολυετή Δημοσιονομικό Προγραμματισμό της ΕΕ, ο πρωθυπουργός εξέφρασε την άποψη ότι οι προτεινόμενοι πόροι δεν ανταποκρίνονται στις αυξημένες ανάγκες και φιλοδοξίες της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
«Η συνοχή δεν είναι εχθρός της ανταγωνιστικότητας. Είναι μάλλον προϋπόθεση της ευρωπαϊκής ανταγωνιστικότητας», τόνισε.
Τέλος, ανέδειξε την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας ως μία από τις προτεραιότητες της ελληνικής Προεδρίας, σημειώνοντας ότι το ζήτημα θα τεθεί και στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ.
