Η Αττική κουβαλά τα πιο βαριά προβλήματα της χώρας, γιατί συγκεντρώνει πάνω από το ένα τρίτο του πληθυσμού της. Ρέματα μπαζωμένα, δρόμοι που πλημμυρίζουν με την πρώτη καταιγίδα, σκουπίδια χωρίς μόνιμη λύση εδώ και δεκαετίες. Κάθε νέα διοίκηση υπόσχεται εκατοντάδες έργα. Το ερώτημα μένει πάντα το ίδιο: με ποιο σχέδιο και σε πόσο χρόνο.
Η διοίκηση του Νίκου Χαρδαλιά επέλεξε μια απάντηση που στην αυτοδιοίκηση δεν συνηθίζεται. Έβαλε το σχέδιο στο τραπέζι, με χρονοδιαγράμματα, χρηματοδότηση και δείκτες, και το έκανε δημόσιο, ώστε ο καθένας να μπορεί να το ελέγξει. Τον Ιούλιο, στα μισά της θητείας, το παρουσίασε ανοιχτά στο Ωδείο Αθηνών με έναν τίτλο που λέει πολλά: «Λογαριασμός ευθύνης». Η επιλογή έχει κόστος, γιατί κάθε καθυστέρηση φαίνεται. Είναι όμως ο μόνος τρόπος να κριθεί μια διοίκηση με αποτελέσματα και όχι με δελτία τύπου.
Τα νούμερα του σχεδίου
Πάνω από 300 έργα και 51 παρεμβάσεις, συνολικού προϋπολογισμού περίπου 2,6 δισ. ευρώ, απλώνονται και στους 66 δήμους της Αττικής. Σύμφωνα με τον τελευταίο απολογισμό, σχεδόν το 59% του προγράμματος βρίσκεται ήδη σε υλοποίηση. Όσα μένουν δεν είναι λίγα. Πολλά έργα βρίσκονται ακόμη σε ωρίμανση και τα παραδοτέα έως σήμερα είναι περιορισμένα, κάτι που η ίδια η Περιφέρεια δεν κρύβει. Η διαφορά είναι ότι για καθένα υπάρχει χρηματοδότηση και ημερομηνία.
Η πρόληψη πρώτα
Ο Χαρδαλιάς έχει περάσει από την ηγεσία της Πολιτικής Προστασίας, και αυτό φαίνεται στις προτεραιότητες. Το πρόγραμμα περιλαμβάνει 64 μεγάλα αντιπλημμυρικά έργα και τον καθαρισμό και τη συντήρηση 448 ρεμάτων, συνολικού μήκους 880 χιλιομέτρων. Τα σκεπαστά τμήματα του Κηφισού καθαρίστηκαν για πρώτη φορά μετά από πάνω από 20 χρόνια. Στο Ρέμα Σαπφούς, στον Βόρειο Τομέα, υπογράφηκε η σύμβαση για ένα έργο που εκκρεμούσε επί χρόνια. Στο κύριο οδικό δίκτυο τοποθετήθηκαν 388 κάμερες για την οδική ασφάλεια. Σε μια πόλη που μετρά ζημιές μετά από κάθε μπόρα, η πρόληψη δεν κόβει κορδέλες. Σώζει όμως περιουσίες και ζωές.
Τα σκουπίδια, το δυσκολότερο μέτωπο
Αν υπάρχει ένα πρόβλημα που η Αττική σέρνει από διοίκηση σε διοίκηση, είναι τα απορρίμματα: η Φυλή ως μόνιμη προσωρινή λύση, μονάδες επεξεργασίας που καθυστερούσαν χρόνια και ένας ΕΔΣΝΑ, ο φορέας που τα διαχειρίζεται, με οικονομικά που χρειάζονταν έλεγχο. Η νέα διοίκηση ξεκίνησε από τα βασικά. Διέταξε διοικητικό έλεγχο στα οικονομικά του Συνδέσμου, με δέσμευση ότι όποια ευθύνη προκύψει θα αποδοθεί. Ζήτησε από τη ΔΕΗ να μη χρεωθούν οι δήμοι τα αυξημένα τέλη ταφής και έδωσε στους 66 δήμους περισσότερο χρόνο για να εξοφλήσουν τις υποχρεώσεις τους.
Ακολούθησαν τα μέσα: εξοπλισμός περίπου 58 εκατ. ευρώ για τη συλλογή βιοαποβλήτων, με 65 ηλεκτρικά απορριμματοφόρα, οχήματα και θρυμματιστές κλαδιών, χωρίς επιβάρυνση των δημοτικών προϋπολογισμών. Ο στόχος έχει δηλωθεί δημόσια: ένας ΕΔΣΝΑ σωστά οργανωμένος έως το τέλος του 2027. Είναι φιλόδοξος στόχος, και ακριβώς γι’ αυτό μετράει ότι τέθηκε με ημερομηνία.
Η κρίση του 2028
Το διάστημα έως το 2028 είναι η φάση της παράδοσης. Εκεί θα φανεί πόσα από τα 300 έργα πέρασαν από τα σχέδια στο έδαφος, αν τα ρέματα άντεξαν τις επόμενες καταιγίδες και αν ο ΕΔΣΝΑ έγινε επιτέλους ένας φορέας που λειτουργεί.
Το σχέδιο είναι δημόσιο και τον πήχη τον έβαλε ο ίδιος ο περιφερειάρχης: «Θα κριθούμε από όσα παραδώσουμε». Λίγες διοικήσεις δέχονται να κριθούν με τους δικούς τους όρους. Σε δύο χρόνια θα ξέρουμε αν το στοίχημα κερδήθηκε. Το ότι υπάρχει πλέον σχέδιο για να κριθεί είναι ήδη μια αλλαγή.
